Voor de beste ervaring schakelt u JavaScript in en gebruikt u een moderne browser!
EN uva.nl

AuteursrechtInformatiePunt - voor docenten

PRO-controle 2019 en facultaire controles

Docenten van de UvA delen veel (auteursrechtelijk beschermd) materiaal met hun studenten via de digitale leeromgeving Canvas.
En dit mógen docenten ook, want hierover zijn afspraken gemaakt tussen uitgevers, andere auteursrechthebbenden (vertegenwoordigd door Stichting UvO (voorheen: Stichting PRO)) en universiteiten (vertegenwoordigd door de VSNU).
Deze afspraken zijn vastgelegd in de Easy Access-regeling die in januari 2017 is ingegaan.
 
Inzagecontrole door Stichting UvO in 2019
Onderdeel van de afspraken is dat de rechthebbenden af en toe kunnen controleren of het feitelijk gebruik van auteursrechtelijk beschermd materiaal nog in lijn is met de afgesloten Easy Access-regeling. Deze inzagecontrole wordt uitgevoerd door Stichting UvO, in overleg met de universiteiten. In 2019 is de UvA aan de beurt om inzage te verlenen. Primair doel is niet het uitdelen van naheffingen (‘boetes’), maar inzicht krijgen in het feitelijk gebruik bij de UvA. Er zal, gezien de hoeveelheid materiaal, geen volledige controle gehouden worden maar een steekproef.

Begin februari vindt er een tweede voorbereidingsgesprek plaats tussen UvA en UvO over de voorwaarden, de planning en de uitvoering van deze inzagecontrole. De faculteiten, de Bibliotheek en Juridische Zaken UvA zijn bij dit gesprek met UvO aanwezig. De precieze periode van de controle is nog niet bekend.
 
Facultaire controles 
Voorafgaand aan de controle door Stichting UvO doen de faculteiten een eigen, interne controle van de Canvas-omgevingen, ook volgens de criteria van de Easy Access-regeling. Tegelijk met de interne controle zullen docenten extra voorlichting krijgen over auteursrecht en de Easy Access-regeling. De dienst Auteursrechten en Team Communicatie van de Bibliotheek werken hierin samen met de facultaire communicatiemedewerkers.

  • Materiaal ter ondersteuning van het onderwijs

    De Auteurswet bepaalt dat ten behoeve van het onderwijs gedeelten van een werk gebruikt mogen worden zonder dat eerst toestemming nodig is van de auteursrechthebbenden. Dit geldt voor alle soorten werken die onder het auteursrecht vallen, niet alleen teksten maar bijvoorbeeld ook audiovisueel materiaal.

    Bronvermelding is bij hergebruik altijd vereist. Het werk mag niet gewijzigd worden en het moet al eerder openbaar gemaakt zijn.

    Voor het gebruik van beschermde werken moet een vergoeding worden betaald. Kies daarom bij voorkeur voor het linken naar publicaties of gebruik rechtenvrij materiaal.

  • Linken

    Je mag zonder toestemming linken naar auteursrechtelijk beschermde werken die voor iedereen toegankelijk zijn en die legaal gepubliceerd zijn. Je mag deze werken ook zonder toestemming embedden zolang je de oorspronkelijke weergave van het werk niet verandert. Bij linken en embedden hoef je de bron niet te vermelden omdat de link direct naar de bron voert.

  • Rechtenvrij materiaal

    Het auteursrecht op een werk verloopt 70 jaar na de dood van de maker, hierna valt het werk in het publieke domein. Werken van de overheid vallen meestal in het publiek domein; wetten, verordeningen en rechterlijke uitspraken zijn vrij van auteursrecht.

    Ook bij werken die vrij van auteursrecht zijn, is bronvermelding vereist.

  • Creative Commons

    Materiaal dat onder een Creative Common-licentie (CC) is gepubliceerd, kan voor het onderwijs meestal zonder toestemming worden gebruikt. Er zijn zes CC-licenties die bepalen welke rechten door de maker zijn voorbehouden. Een CC-symbool geeft aan onder welke voorwaarden het werk  vrijgegeven is. Ook hier is bronvermelding vereist.

    In de Vuistregels voor het vinden van werken met een licentie voor hergebruik (SURF) worden ook andere mogelijkheden genoemd om rechtenvrij materiaal te vinden.

  • De Easy Access-regeling

    De VSNU heeft met Stichting UvO de Easy Access-regeling (website UvO) vastgelegd voor het gebruik van auteursrechtelijk beschermd materiaal in het onderwijs. Deze regeling vereenvoudigt de overnames uit beschermde werken voor hergebruik in readers of op een digitale leeromgeving, zoals Blackboard of Canvas.

    De Easy Access-regeling maakt onderscheid tussen korte en lange overnames. Korte overnames worden jaarlijks afgekocht en hoeven niet gemeld te worden. Voor langere overnames moet vooraf toestemming worden gevraagd.

    Je mag zonder toestemming 50 pagina’s overnemen als het om niet meer dan 1/4 van een boek of hele tijdschriftaflevering gaat. Voor grotere overnames moet je vooraf toestemming vragen aan Stichting UvO. Is het niet meer dan 1/3 van een werk dan krijg je de toestemming direct. Wil je meer overnemen dan bemiddelt Stichting UvO en regelt de betaling aan de auteursrechthebbenden.

    Neem voor langere overnames contact op met de readercoordinator van je faculteit. Je kunt de overname ook zelf melden via de webportal van UvO met het relatienummer en de inlogcode van je faculteit. Je kunt deze gegevens opvragen bij Hans Helffer van het Auteursrechtinformatiepunt.

    Zie ook de Vuistregels voor het samenstellen van readers van SURF.

  • Tijdschriftartikelen: de licentielijst

    Een deel van de langere overnames is al afgekocht via licenties. Raadpleeg de Licentielijst van de Bibliotheek om te zien uit welke tijdschriften je zonder toestemming artikelen mag opnemen in een reader of binnen een digitale leeromgeving zoals Blackboard of Canvas.

  • Citeren

    De delen die je uit het werk van een ander overneemt om te citeren, behoren in de context van je verhandeling te passen. De regels voor hergebruik gelden ook voor het overnemen van afbeeldingen. Je mag een beeld overnemen om het te bespreken maar gebruik als versiering is niet toegestaan.

    Ook bij citeren geldt: bronvermelding, geen wijziging en eerdere publicatie.

  • Bronvermelding

    Goede bron- en naamsvermelding zorgen dat de bron traceerbaar is en het voorkomt de schijn dat je het werk van anderen laat doorgaan voor eigen werk. Hergebruik van andermans werk zonder goede bronvermelding is plagiaat.

  • Readers Online

    Readers Online is een dienst van de Bibliotheek om readers, syllabi en andere verplichte literatuur in digitale vorm aan te bieden aan studenten. Via Readers Online kun je zelf readers en syllabi invoeren, scans of eigen documenten uploaden via een invoermodule. Ontbrekende artikelen of hoofdstukken worden aangevuld door de Bibliotheek. Die zorgt ook voor een controle op de bibliografische gegevens en het auteursrecht.

  • Scripties

    Het auteursrecht van een scriptie of afstudeerverslag berust in beginsel bij de student. Wil je het anders dan moet je dat met de student overleggen.

    Ook al heeft de student het auteursrecht, Scripties Online zijn wereldwijd toegankelijk. Let daarom op het anonimiseren van persoonsgegevens en laat studenten geen eigen adresgegevens opnemen.

    Een onderdeel van de toetscyclus is de controle van scripties op de correcte weergave van bronnen en op plagiaat. Zie Plagiaatcontrole met behulp van Turnitin (UvA medewerkers).

    Bekijk het KNAW-advies aan de rechterkant als hulpmiddel zijn bij het beoordelen van plagiaat en de Fraude en Plagiaatregeling Studenten UvA (PDF).

    Zie de website van SURF en van de Federatie Auteursrechtbelangen voor de specifieke regels over auteursrecht bij instellingen in het hoger onderwijs.